Concert: Graindelavoix o.l.v. Björn Schmelzer

06 december 2009
11:00 €0.00

Onze-Lieve-Vrouwekapel van het Elzenveld

Kaart wordt geladen...

Concert: Graindelavoix o.l.v. Björn Schmelzer



Programma

 

Van Hendrik van Veldeke :

– Alse die vogel froelîche

– Ich bin frô

– Tristrant muose sunder sînen danc

– Swer ze der minne ist sô fruot

– In dem aberellen

– Es sint guotiu niuwe mâre

 

Het programma wordt gebracht met een zestal zangers en drie muzikanten. Het is een semi-theatrale voorstelling waarin de liederen en teksten van Hendrik van Veldeke (1150-1220) voor het eerst in hun oorspronkelijke setting zullen worden gerecreëerd. Hendrik van Veldeke was ongetwijfeld een van de belangrijkste dichters in de Nederlandse taal. Helaas zijn de liederen zonder muziek overgeleverd en dienen ze te worden gereconstrueerd door een complex comparatief onderzoek in dergelijke vroege lyrische repertoires. Sommige liederen zijn echte reconstructies, andere worden als contrafact uitgevoerd op muziek van minnesänger en trouvères van zijn tijd. Naast de liederen van Veldeke zal ook repertoire te horen zijn van Friedrich von Hausen, Rudolf von Fenis, Guiot de Provins en Chrétien de Troyes. Het programma besteedt niet alleen aandacht aan de authentieke performance praktijk van dit liedrepertoire dat op originele wijze zal worden getransponeerd naar een actueel publiek, maar ook aan de verschillende mogelijke uitvoeringswijzen van de liederen zelf: sommige als vertellend ‘sprechgesang’, andere met improvisatorische meerstemmigheid of instrumentale begeleiding.

Naast de liederen van Veldeke zullen ook fragmenten uit de Servaaslegende en de Eneasroman worden geëvoceerd.

Graindelavoix werkt voor dit project samen met de neerlandicus Frank Willaert, professor aan de Universiteit Antwerpen.

 

Graindelavoix

 

Graindelavoix is een kunstenaars-collectief dat opgericht werd door Björn Schmelzer. Sinds 1999 is hij op zoek naar muzikanten die willen experimenteren met de verhouding tussen uitvoering en schepping. De noodzaak van autoproduktieve en fysieke kunst houdt hen samen.

Graindelavoix is gefascineerd door stemmen die ophouden te communiceren, stemmen die geen boodschap meer overbrengen, maar louter de expressie zijn van hun ondergrond: gruis, intensiteiten, instincten…

Graindelavoix zoekt in oude repertoires naar de onderstroom die hen doet oplichten uit hun eigen tijd; hun ontijdse karakter uitspreidt en een interval, een spatie mogelijk maakt.

‘Oude muziek’ fascineert Graindelavoix niet omdat ze een illustratie is van een verleden en ook niet om haar mogelijke actualiteit. Net omdat ze ‘passé’ is, bevat ze een potentieel dat nog ongehoord blijft. Graindelavoix zoekt in wat te horen is een opening, achter of onder de tong.

Wat Graindelavoix in oude muziek bezighoudt is het verband tussen notatie en wat daaraan ontsnapt: het ‘bovenbewuste’ savoir-faire van de uitvoerder (ornamentatie, improvisatie, gestes,..). Voor Graindelavoix zijn zangers ‘spirituele automaten’…

Werkmateriaal zijn o.a. meerstemmige improvisatiepaktijken, mediterrane zangstijlen, klaagzangen, versieringskunst, laat-scholastische dynamica en kinematica, het affectieve lichaam, gestiek en beeldcultuur…

Graindelavoix brengt voorstellingen (concert/muziektheater) die de neerslag zijn van een uitgebreid werkproces

 

Graindelavoix werd rond 1999 opgericht door Björn Schmelzer en is een buitenbeentje in het Vlaamse oude-muzieklandschap. De groep houdt zich beslist niet aan de ongeschreven esthetische ‘etiquette’ van de oude-muziekwereld, maar gaat op zoek naar ‘alternatieve’ mogelijkheden, waarbij expressie en intensiteit de voorrang krijgen.
Graindelavoix bestaat uit zangers en muzikanten met een heel verschillende achtergrond en scholing maar met een unieke en uitgesproken expressiviteit.

Graindelavoix trad op in de belangrijkste cultuurcentra in Vlaanderen, in Brugge 2002, op Europalia Italië en in de Singel in Antwerpen. In De Bijloke in Gent isGraindelavoix  ondertussen kind aan huis. Graindelavoix ging twee jaar geleden in zee met het intrigerende Spaanse label ‘Glossa’ voor een reeks avontuurlijke opnames. Een eerste plaat met muziek van Ockeghem verscheen in februari 2006, een tweede cd met klaagliederen van Binchois kwam uit in februari 2007. Ondertussen is ook een derde plaat uit (mei 2008) met 13de eeuws repertoire uit Brabant.

 

Björn Schmelzer

 

combineerde zijn studies musicologie en antropologie al tijdens zijn verblijf in Zuid-Italië: hij woonde enige tijd in Napels en Palermo en deed onderzoek naar de tradities en muzikale praktijken op Sardinië, Sicilië en het Zuid-Italiaanse schiereiland. Historische antropologie en etnomusicologie helpen hem het complexe web van muzikale tradities en invloeden te ontrafelen. Hij specialiseerde zich vooral in de stijl en de functie van de ornamentatie in de mediterrane muziek en in de historische geschreven praktijk.

Naast verschillende al dan niet noodzakelijke activiteiten en stielen, deed hij aan straattheater en was ook enige tijd brocanteur.

Met Graindelavoix benadert hij de oude muziek vooral vanuit de invalshoek van het anachronisme en de geografische marge met de bedoeling het auditieve verleden heruit te vinden.

Dit resulteerde ondertussen in twee internationaal besproken en bejubelde opnames met Franco-Vlaamse polyfonie bij het gerenommeerde Spaanse platenlabel Glossa, waarmee Björn Schmelzer twee jaar geleden een langdurige samenwerking aanging. Een derde cd met muziek uit het 13de eeuwse Brabant wordt verwacht in mei 2008.
Daarnaast schrijft Björn Schmelzer ook essays en artikels over (middeleeuwse) muziek, kunst en filosofie en bereidt hij een publicatie voor over dynamiek en intensiteit in laat-gotische kunst.

Graindelavoix programmaboekje 6 dec 2009

Reserveer uw tickets